Richtlijn Residentiële jeugdhulp voor jeugdhulp en jeugdbescherming online

Richtlijn Residentiële jeugdhulp: herstel van een gezonde ontwikkeling


Hulpverleners in de residentiële jeugdhulp werken aan een gezonde en veilige ontwikkeling van kinderen en jongeren. De nieuwe Richtlijn Residentiële jeugdhulp voor jeugdhulp en jeugdbescherming maakt de complexe residentiële hulp inzichtelijk. De richtlijn geeft aan wat concrete mogelijkheden zijn om kinderen en jongeren met ernstige problemen samen met hun ouders de weg te laten vinden naar een gezonde ontwikkeling. De Richtlijn Residentiële jeugdhulp biedt duidelijke handreikingen en bruikbare aanbevelingen.

Pedagogisch leefklimaat
Het is belangrijk om in de residentiële jeugdhulp, bijvoorbeeld in een leefgroep, tehuis of een kliniek, de normale ontwikkeling van kinderen en jongeren te bevorderen. Dat doen hulpverleners door een sensitief-responsieve houding aan te nemen en van daaruit te versterken wat een kind al goed kan en aan te sluiten bij wat het kind nodig heeft. Naast verzorging, opvoeding en begeleiding omvat residentiële hulp ook behandeling. Er zijn tal van interventies die zich richten op de problemen die een opname noodzakelijk maakten. Voor het kiezen van de juiste interventie(s) verwijst de Richtlijn Residentiële jeugdhulp naar andere richtlijnen voor jeugdhulp en jeugdbescherming, zoals de Richtlijn Ernstige gedragsproblemen, Problematische gehechtheid en Kindermishandeling.

Aandacht voor veiligheid
Als besloten wordt dat een kind niet meer thuis kan wonen omdat het daar niet veilig en gezond kan opgroeien, hoop je dat de leefgroep wél een veilige en gezonde omgeving biedt. Recent onderzoek toont aan dat dit helaas niet vanzelfsprekend is. De veiligheid kan worden bedreigd door mishandeling of misbruik door groepsgenoten of door medewerkers. De Richtlijn Residentiële jeugdhulp voor jeugdhulp en jeugdbescherming geeft daarom expliciet aandacht aan veiligheid van kinderen en jongeren. Zo is een van de aanbevelingen om altijd op de leefgroep aanwezig te zijn als er jongeren zijn en ook daar bijvoorbeeld je rapportage te maken, om zo alert te zijn op de interacties tussen hen.

Samen met ouders
In de residentiële jeugdhulp werken hulpverleners nauw samen met ouders: doorgaans hebben die het gezag en blijven zij verantwoordelijk voor de opvoeding. Het is goed om ouders bijvoorbeeld uit te nodigen om deel te nemen aan activiteiten op de groep. Of, als het perspectief is dat het kind weer naar huis gaat, is het ook goed om ouders de gelegenheid te geven al tijdens het verblijf van hun kind in de instelling zorgtaken op zich te nemen. Het bieden van intensieve thuisbegeleiding, zowel tijdens het verblijf als na thuisplaatsing, is noodzakelijk voor het herstel van de normale ontwikkeling.

Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming
Het ontwikkelen van richtlijnen voor de jeugdhulp en jeugdbescherming is een initiatief van drie beroepsverenigingen in de jeugdhulp. Dit zijn het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP), de Nederlandse Vereniging van Pedagogen en Onderwijskundigen (NVO) en de Nederlandse Vereniging van Maatschappelijk Werkers (NVMW). Zowel de ontwikkeling als de invoering van veertien richtlijnen wordt gesubsidieerd door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De programmaorganisatie van de Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming is in handen van het Nederlands Jeugdinstituut. Bij het ontwikkeltraject zijn wetenschappers, professionals en cliënten nauw betrokken. Zij denken en schrijven mee en leveren op verschillende momenten commentaar. Nadat alle commentaren zijn verwerkt, autoriseren NIP, NVO en NVMW de richtlijn. Richtlijnen gelden vanaf de autorisatie als professionele standaarden van de betreffende beroepsgroepen en dragen bij aan het verbeteren van de kwaliteit van de jeugdhulp en de jeugdbescherming.

Download de richtlijn
De Richtlijn Residentiële jeugdhulp voor jeugdhulp en jeugdbescherming is voorzien van praktische werkkaarten voor professionals. Daarnaast is in een apart document de onderbouwing van de richtlijn opgenomen en is er een cliëntversie gemaakt. De richtlijn is geautoriseerd door beroepsverenigingen NIP, NVO en NVMW. De richtlijn, werkkaarten, onderbouwing en cliëntversie zijn te downloaden op www.richtlijnenjeugdhulp.nl.